
वॉशिंग्टन / तेहरान (pragatbharat.com) : ओमानच्या आखातात (Gulf of Oman) आंतरराष्ट्रीय राजकारणाला कलाटणी देणारी एक अत्यंत मोठी लष्करी कारवाई समोर आली आहे. अमेरिकेने इराणवर लागू केलेल्या कडक सागरी नाकेबंदीचे (Blockade) उल्लंघन करण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या एका इराणी तेलवाहू जहाजावर अमेरिकन मरिन्सनी (US Marines) थेट चढाई केली आहे. अमेरिकन सैन्याने हे व्यावसायिक तेलवाहू जहाज ताब्यात घेऊन त्याचा मार्ग बदलण्यास भाग पाडले आहे. डोनाल्ड ट्रम्प प्रशासनाने इराणवर सागरी नाकेबंदी लादल्यापासून अमेरिकन सैन्याने समुद्रात जहाजावर ताबा मिळवण्याची ही आतापर्यंतची किमान पाचवी मोठी घटना आहे.
‘एम/टी सेलेस्टिअल सी’ जहाज ताब्यात: अमेरिकेच्या सेंट्रल कमांडने (US Central Command) दिलेल्या अधिकृत माहितीनुसार, ताब्यात घेण्यात आलेल्या या जहाजाचे नाव ‘एम/टी सेलेस्टिअल सी’ (M/T Celestial Sea) असे आहे. हे इराणचा ध्वज असलेले व्यावसायिक तेलवाहू जहाज गुप्तपणे इराणच्या एका बंदराच्या दिशेने जात असल्याचा संशय अमेरिकन नौदलाला आला होता. त्यानंतर अमेरिकन मरिन्सनी मध्य समुद्रात या जहाजाची कसून झडती घेतली आणि त्याला आपला मार्ग बदलण्यास भाग पाडले. १२ एप्रिलपासून सुरू झालेल्या या नाकेबंदीनंतर आतापर्यंत अमेरिकन सैन्याने तब्बल ९१ व्यावसायिक जहाजांना रोखून त्यांचा मार्ग बदलला आहे, तर आदेश न मानणाऱ्या ४ जहाजांना निकामी (Disabled) केले आहे.
अमेरिकेचा लढाऊ विमानांतून हल्ला: या मोहिमेदरम्यान समुद्रातील तणाव कमालीचा वाढला आहे. या महिन्याच्या सुरुवातीला अमेरिकन नौदलाच्या लढाऊ विमानांनी नाकेबंदी तोडून इराणच्या बंदराकडे जाणाऱ्या दोन इराणी तेलवाहू जहाजांच्या चिमणीवर (Smokestacks) अचूक अस्त्रे डागली होती. त्यानंतर ६ मे रोजी हॉरमुझच्या सामुद्रधुनीत (Strait of Hormuz) इशारे धुडकावणाऱ्या ‘एम/टी हसना’ या जहाजावरही अमेरिकन विमानांनी गोळीबार केला होता. इतकेच नव्हे तर, अमेरिकन नौदलाच्या जहाजांवर हल्ला करण्यासाठी इराणच्या ‘इस्लामिक रिव्होल्युशनरी गार्ड कॉर्प्स’ने (IRGC) पाठवलेल्या ६ लहान युद्धनौकाही अमेरिकन सैन्याने समुद्रात उद्ध्वस्त केल्या आहेत.
इराणला रोज ५०० दशलक्ष डॉलर्सचे नुकसान: राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी नुकतेच इराणसोबत चर्चेला वाव देण्यासाठी थेट लष्करी हल्ले तात्पुरते स्थगित केले असले, तरी समुद्रातील नाकेबंदी आणि कारवाई मात्र अधिक तीव्र केली आहे. १३ एप्रिलपासून पूर्णपणे लागू करण्यात आलेल्या या नाकेबंदीमुळे इराणमधील बंदरांवर येणाऱ्या आणि जाणाऱ्या सर्व प्रकारच्या जहाजांवर बंदी घालण्यात आली आहे. अमेरिकेच्या दाव्यानुसार, या आर्थिक आणि सागरी नाकेबंदीमुळे इराणला दररोज ५०० दशलक्ष डॉलर्सचे (सुमारे ४ हजार कोटी रुपये) प्रचंड आर्थिक नुकसान सोसावे लागत आहे. दुसरीकडे, या कारवाईचा बदला म्हणून इराणनेही दोन आंतरराष्ट्रीय मालवाहू जहाजे जप्त केल्यामुळे आखाती देशांमध्ये युद्धाचे ढग गडद झाले आहेत.

