पणजी (pragatbharat.com) : भारताच्या पश्चिम किनारपट्टीवरील निसर्गरम्य गोवा राज्याच्या राजकीय इतिहासात २७ मे या तारखेला अत्यंत महत्त्वाचे स्थान आहे. १९ डिसेंबर १९६१ रोजी पोर्तुगीजांच्या प्रदीर्घ जुलमी राजवटीतून मुक्त झाल्यानंतर, गोव्याला केंद्रशासित प्रदेशाचा दर्जा देण्यात आला होता. परंतु, २७ मे च्या सुमारास झालेल्या राजकीय घडामोडी आणि त्यानंतर ३० मे १९८७ रोजी गोव्याला अधिकृतपणे भारताचे २५ वे घटक राज्य म्हणून मान्यता मिळाली. या संपूर्ण ऐतिहासिक प्रक्रियेची पायाभरणी मे महिन्याच्या याच काळात झाली होती.
मराठी आणि कोकणी भाषेचा संघर्ष: गोवा मुक्तीनंतर गोव्याचे महाराष्ट्रात विलीनीकरण करावे की त्याला स्वतंत्र राज्याचा दर्जा द्यावा, यावरून मोठा वैचारिक संघर्ष झाला होता. यासाठी १९६७ मध्ये भारतात एकमेव ऐतिहासिक ‘ओपिनियन पोल’ (सार्वमत) घेण्यात आले. गोव्यातील जनतेने स्वतंत्र ओळखीच्या बाजूने कौल दिला. पुढे चालून मे महिन्याच्या अखेरीस गोव्याला पूर्ण राज्याचा दर्जा मिळाला आणि ‘कोकणी’ भाषेला राजभाषेचा अधिकृत मान मिळाला.
पर्यटन आणि संस्कृतीचा दीपस्तंभ: आजच्या ‘दिनविशेष’ अंतर्गत गोव्याच्या या संपूर्ण संघर्षमयी प्रवासाचे स्मरण केले जात आहे. गोवा हे केवळ पर्यटनाचे केंद्र नसून भारतीय संस्कृती, स्वातंत्र्यलढा आणि लोकशाहीच्या दृढीकरणाचे एक उत्तम उदाहरण आहे. आजच्या व्यावसायिक युगातही गोव्याने आपली ‘सुशेगाद’ संस्कृती आणि नैसर्गिक सौंदर्य जपले असून, ते देशाच्या अर्थव्यवस्थेत मोठे योगदान देत आहे.
