पुणे (pragatbharat.com) : पारंपरिक पिकांना फाटा देत महाराष्ट्रातील प्रगतशील शेतकरी आता नगदी आणि कमी कालावधीच्या पिकांकडे मोठ्या प्रमाणावर वळू लागले आहेत. सध्याच्या खरीप हंगामाच्या पूर्वतयारीच्या काळात कोथिंबीर (धने) लागवड (Coriander Cultivation) हा शेतकरी बांधवांसाठी अत्यंत फायदेशीर आणि हमखास नफा मिळवून देणारा पर्याय ठरत आहे. कोथिंबीर हे एक असे पीक आहे जे अवघ्या ३५ ते ४० दिवसांत काढणीस तयार होते आणि बाजारात याला वर्षभर, विशेषतः पावसाळ्यात आणि सणासुदीच्या काळात मोठी मागणी असते.
योग्य जमीन आणि सुधारित वाणांची निवड: कृषी तज्ज्ञांच्या मते, कोथिंबिरीच्या चांगल्या उत्पादनासाठी मध्यम ते कसदार आणि पाण्याचा उत्तम निचरा होणारी जमीन अत्यंत योग्य मानली जाते. उन्हाळ्याच्या शेवटी आणि पावसाळ्याच्या सुरुवातीला कोथिंबिरीची पेरणी करताना गादीवाफ्यावर किंवा सपाट वाफ्यावर करणे फायदेशीर ठरते. अधिक उत्पादनासाठी शेतकऱ्यांनी ‘रुची’, ‘को-१’, ‘को-२’, ‘सद्गुरु’, आणि ‘फुले सुवासिनी’ या सुधारित आणि अधिक सुवासिक वाणांची निवड करावी. या जातींची रोगप्रतिकारक शक्ती जास्त असून त्या कमी पाण्यातही चांगला उतारा देतात.
कमी गुंतवणूक आणि दुप्पट नफा: कोथिंबीर लागवडीचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे यासाठी येणारा भांडवली खर्च अत्यंत मर्यादित आहे. एकरी साधारणपणे ८ ते १० किलो बियाणे लागते. पेरणीपूर्वी बियाणे थोडे फोडून (दोन डाळी करून) त्यावर बुरशीनाशकाची प्रक्रिया करणे गरजेचे आहे. योग्य खत व्यवस्थापन आणि गरजेनुसार हलके पाणी दिल्यास अवघ्या महिनाभरात पीक जोमात येते. एक एकर कोथिंबीर लागवडीतून हवामान आणि बाजारातील भावानुसार सर्व खर्च वजा करून शेतकरी बांधव ४० ते ६० हजार रुपयांचा निव्वळ नफा सहज कमवू शकतात. बाजारात अचानक आवक घटल्यास हा नफा लाखांच्या घरातही जाऊ शकतो, ज्यामुळे हे पीक शेतकऱ्यांचे बँक बॅलन्स वाढवणारे ठरत आहे.
