
मुंबई (pragatbharat.com) : दरवर्षी १३ जून हा दिवस जगभरात ‘आंतरराष्ट्रीय अल्बानिझम जागरूकता दिन’ (International Albinism Awareness Day) म्हणून साजरा केला जातो. अल्बानिझम (ज्याला मराठीत सामान्यतः ‘अळबटपणा’ किंवा ‘रंगहीनता’ म्हटले जाते) हा एक अत्यंत दुर्मिळ, संसर्गजन्य नसलेला आणि अनुवांशिक आजार आहे. या आजाराने ग्रस्त असलेल्या व्यक्तींना समाजात मिळणारे हक्क, त्यांच्या आरोग्याविषयीच्या समस्या आणि त्यांच्या पाठीशी खंबीरपणे उभे राहण्यासाठी जागतिक पातळीवर जनजागृती निर्माण करणे हा या दिनाचा मुख्य उद्देश आहे.
काय आहे अल्बानिझम (अळबटपणा)? अल्बानिझम हा एक जन्मजात आणि अनुवांशिक आजार आहे, जो आई-वडील दोघांकडूनही जनुकीय दोषांमुळे मुलांमध्ये संक्रमित होऊ शकतो. या आजारामध्ये मानवी शरीरात ‘मेलानिन’ (Melanin) या रंगद्रव्याची अत्यंत कमतरता असते किंवा ते तयारच होत नाही. मेलानिन अभावामुळे संबंधित व्यक्तीची त्वचा, केस आणि डोळ्यांचा रंग पूर्णपणे पांढरा किंवा फिकट गुलाबी दिसतो. मेलानिन हे शरीराचे सूर्यकिरणांपासून (UV Rays) रक्षण करत असल्याने, या व्यक्तींना त्वचेचा कर्करोग (Skin Cancer) होण्याचा धोका जास्त असतो आणि बहुतांश रुग्णांना दृष्टीदोष किंवा अंधत्वाचा सामना करावा लागतो.
भेदभाव आणि अंधश्रद्धेविरुद्ध लढा: अनेक देशांमध्ये, विशेषतः आफ्रिकन देशांमध्ये, अल्बानिझमग्रस्त व्यक्तींबद्दल कमालीचा भेदभाव, अंधश्रद्धा आणि सामाजिक बहिष्कार टाकला जातो. काही ठिकाणी तर त्यांच्या शरीराच्या अवयवांची तस्करी किंवा त्यांच्यावर हिंसक हल्ले केले जातात. या अन्यायाविरुद्ध आवाज उठवण्यासाठी आणि त्यांना समाजात सन्मानाचे स्थान मिळवून देण्यासाठी संयुक्त राष्ट्रांच्या (UN) महासभेने १८ डिसेंबर २०१४ रोजी एक ठराव मंजूर केला आणि २०१५ पासून अधिकृतपणे १३ जून हा दिवस जागतिक जागरूकता दिन म्हणून साजरा करण्यास सुरुवात झाली.


