बर्गनस्टॉक (स्वित्झर्लंड) (pragatbharat.com) : पश्चिम आशियातील (Middle East) वाढता तणाव कमी करण्यासाठी आणि शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी स्वित्झर्लंडमधील ल्युसर्न सरोवराजवळील बर्गनस्टॉक (Burgenstock) रिसॉर्टमध्ये एक अत्यंत महत्त्वपूर्ण आणि ऐतिहासिक द्विपक्षीय बैठक पार पडली. अमेरिकेचे उपराष्ट्रपती जेडी व्हान्स (US Vice President JD Vance) यांनी या गुप्त आणि उच्चस्तरीय शांतता चर्चेत सकारात्मक प्रगती होत असल्याचा विश्वास व्यक्त केला आहे. इराणचा अणू कार्यक्रम आणि प्रादेशिक सुरक्षेच्या मुद्द्यांवर तोडगा काढण्यासाठी दोन्ही देशांचे वरिष्ठ शिष्टमंडळ स्वित्झर्लंडमध्ये आमनेसामने आले आहेत.
शांततेसाठी ६० दिवसांचा रोडमॅप आणि करारावर स्वाक्षरी
कतार आणि पाकिस्तान या मध्यस्थ देशांनी जारी केलेल्या अधिकृत संयुक्त पत्रकानुसार, अमेरिका आणि इराण यांच्यातील उच्चस्तरीय चर्चेची पहिली फेरी यशस्वीरित्या संपन्न झाली आहे. दोन्ही बाजूंनी पुढील ६० दिवसांत अंतिम करारापर्यंत पोहोचण्यासाठी एक धोरणात्मक रोडमॅप (Roadmap toward a final deal) तयार केला आहे. उपराष्ट्रपती जेडी व्हान्स यांनी पत्रकारांशी बोलताना सांगितले की, “आतापर्यंत झालेल्या वाटाघाटींमधून अत्यंत उत्साहवर्धक आणि सकारात्मक परिणाम समोर आले आहेत. आम्ही संबंधांचे एक नवीन पान (Turn a new leaf) उलटू शकू अशी आम्हाला आशा आहे.”
अणू कार्यक्रम आणि लेबनॉनमधील युद्धबंदीवर मुख्य भर
या बंद दाराआड झालेल्या चर्चेत प्रामुख्याने इराणचा वादग्रस्त अणू कार्यक्रम, इराणवरील आर्थिक निर्बंध उठवणे आणि जागतिक व्यापारासाठी महत्त्वपूर्ण असलेल्या ‘स्ट्रेट ऑफ हॉर्मुझ’ (Strait of Hormuz) हा सागरी मार्ग खुला ठेवणे यावर चर्चा झाली. याशिवाय, इस्रायल आणि लेबनॉनमधील हिंसेला पूर्णविराम देऊन तिथे युद्धबंदी (Ceasefire) कायम राखण्याच्या उपाययोजनांवरही दोन्ही देशांनी सविस्तर मंथन केले.
लेबनॉनमधील परिस्थिती आणि इस्रायलच्या लष्करी कारवायांबाबत विचारले असता, व्हान्स यांनी स्पष्ट केले की अलीकडील राजनैतिक प्रयत्नांमुळे तणाव कमी करण्यात यश आले आहे. दीर्घकालीन स्थिरतेबाबत काही मुद्द्यांवर अद्याप मतभेद असले, तरी अमेरिका या क्षेत्रात शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी आघाडीची भूमिका बजावत राहील, असा पुनरुच्चार त्यांनी केला. अमेरिकेच्या या शिष्टमंडळात राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांचे जावई जेरेड कुशनर आणि विशेष दूत स्टीव्ह विटकॉफ यांचाही समावेश आहे. पश्चिम आशियाला मोठ्या युद्धाच्या खाईत लोटण्यापासून वाचवण्यासाठी जगातील सर्व प्रमुख देशांचे या ऐतिहासिक बर्गनस्टॉक चर्चेकडे बारीक लक्ष लागून राहिले आहे.
