पुणे (pragatbharat.com) : भारतात चहाप्रेमींची संख्या अफाट आहे. ऋतू कोणताही असो, सकाळी गरम चहाचा कप हातात पडल्याशिवाय बहुतेकांच्या दिवसाची सुरुवात होत नाही. अनेकांना चहामध्ये आलं (Ginger) घालून पिण्याची सवय असते. मात्र, सध्या २०२६ मधील उन्हाळ्याचा वाढता पारा लक्षात घेता, आल्याचा चहा पिणे आरोग्यासाठी त्रासदायक ठरू शकते. आल्याचा स्वभाव उष्ण असल्याने या दिवसांत आल्याचा चहा प्यायल्याने पोटात जडपणा येणे, गॅस, अपचन आणि शरीरातील उष्णता वाढणे अशा समस्या उद्भवतात. अशा वेळी आल्याला उत्तम पर्याय म्हणून चहामध्ये ‘सुंठ’ (Dry Ginger) वापरण्याचा सल्ला आयुर्वेदिक तज्ज्ञांनी दिला आहे.
आलं आणि सुंठ यातील फरक काय? सुंठ हा जरी आल्याचाच वाळवलेला प्रकार असला, तरी वाळवण्याच्या प्रक्रियेमुळे त्याचे गुणधर्म आणि पौष्टिक मूल्य पूर्णपणे बदलतात. ओल्या आल्याच्या तुलनेत सुंठ शरीरात अतिउष्णता निर्माण करत नाही, त्यामुळे उन्हाळ्याच्या दिवसांत चहाची चव आल्यासारखीच ठेवण्यासाठी आणि आरोग्य टिकवण्यासाठी सुंठ हा एक सर्वोत्तम आणि सुरक्षित पर्याय मानला जातो.
सुंठ चहाचे आरोग्याला होणारे फायदे: १. पचनक्रिया सुधारते: आयुर्वेदात सुंठ ही पोटाच्या आरोग्यासाठी वरदान मानली गेली आहे. उन्हाळ्यात चहामध्ये सुंठ टाकून प्यायल्याने अपचन, गॅस आणि पोट फुगणे यांसारख्या समस्यांपासून त्वरित आराम मिळतो आणि शरीराची चयापचय शक्ती (Metabolism) मजबूत होते. २. पोषक तत्वांचा खजिना: सुंठमध्ये कर्बोदके, फायबर आणि प्रथिनांसह लोह, कॅल्शियम, मॅग्नेशियम, पोटॅशियम आणि फॉस्फरस ही आवश्यक खनिजे भरपूर प्रमाणात असतात. हे घटक हाडे, स्नायू आणि रक्त परिसंचरण निरोगी ठेवण्यास मदत करतात. ३. थकवा दूर करून ताजेपणा देतो: उन्हाळ्याच्या दिवसांत येणारा थकवा आणि ग्लानी दूर करण्यासाठी सुंठ चहा अत्यंत प्रभावी ठरतो. हा चहा प्यायल्याने शरीरातील ऊर्जा टिकून राहते आणि दिवसभर फ्रेश वाटते.
चहामध्ये सुंठ कशी वापरावी? चहामध्ये सुंठ वापरणे अतिशय सोपे आहे. चहाचे पाणी उकळत असताना त्यात सुंठाचा लहान तुकडा ठेचून टाकावा किंवा सुंठ पावडर मिक्स करावी. त्यानंतर नेहमीप्रमाणे चहापत्ती, साखर आणि दूध घालून चहा चांगला उकळून घ्यावा. यामुळे चहाला अप्रतिम सुवास आणि चव तर मिळतेच, सोबतच आरोग्याचे दुप्पट फायदे मिळतात.