सिंगापूर / नवी दिल्ली (pragatbharat.com) : सिंगापूर येथे आयोजित आंतरराष्ट्रीय धोरणात्मक अभ्यास संस्थेच्या (IISS) प्रतिष्ठित ‘शांग्री-ला संवादा’च्या (Shangri-La Dialogue) पार्श्वभूमीवर भारताने जागतिक महासत्तांसोबत संरक्षण संबंध अधिक मजबूत करण्यासाठी मोठी पावले उचलली आहेत. भारताचे संरक्षण सचिव राजेश कुमार सिंह यांनी या जागतिक परिषदेदरम्यान नेदरलँड्स, ऑस्ट्रेलिया आणि युरोपियन युनियनच्या (EU) सर्वोच्च संरक्षण प्रमुखांसोबत स्वतंत्र द्विपक्षीय बैठका घेत भारताची सामरिक भूमिका स्पष्ट केली.
नेदरलँड्स आणि ऑस्ट्रेलियासोबत औद्योगिक सहकार्य: संरक्षण मंत्रालयाने सोशल मीडियाद्वारे दिलेल्या माहितीनुसार, संरक्षण सचिव सिंह यांनी सर्वप्रथम नेदरलँड्सच्या संरक्षण मंत्री दिलान यशिलगोझ-झेगेरियस (Dilan Yeşilgöz-Zegerius) यांच्याशी सविस्तर चर्चा केली. यामध्ये दोन्ही देशांमधील लष्करी संबंध दृढ करणे आणि संरक्षण क्षेत्रातील औद्योगिक सहकार्याच्या (Defence Industrial Collaboration) नव्या संधी शोधण्यावर भर देण्यात आला. यानंतर, सिंह यांनी त्यांच्या ऑस्ट्रेलियन समकक्ष मेघन क्विन (Meghan Quinn) यांची भेट घेऊन ‘भारत-ऑस्ट्रेलिया सर्वसमावेशक धोरणात्मक भागीदारी’च्या प्रगतीचा आढावा घेतला आणि आगामी काळातील उच्चस्तरीय लष्करी सरावांवर चर्चा केली.
युरोपियन युनियनसोबत सामरिक संवाद: या दौऱ्यातील आणखी एक महत्त्वाची कडी म्हणजे युरोपियन एक्सटर्नल ॲक्शन सर्व्हिसच्या सरचिटणीस बेलेन मार्टिनेझ कार्बोनेल आणि युरोपियन युनियन मिलिटरी कमिटीचे डेप्युटी चेअर लेफ्टनंट जनरल एन्रीको बार् दुआनी यांच्यासोबत झालेली उच्चस्तरीय बैठक होय. या चर्चेमुळे भारत आणि युरोपियन युनियनमधील धोरणात्मक संवादाला एक नवी दिशा मिळाली आहे. दोन्ही बाजूंच्या प्रमुखांनी सामायिक सुरक्षा हितसंबंध आणि इंडो-पॅसिफिक क्षेत्रातील सागरी सुरक्षेसह सामरिक सहकार्य अधिक सखोल करण्यावर एकमत व्यक्त केले.
भारताचे जागतिक स्तरावर वाढते वजन: जागतिक सुरक्षेला आव्हान देणाऱ्या बदलत्या समीकरणांच्या पार्श्वभूमीवर भारताने एकाच वेळी तीन प्रमुख जागतिक शक्तींशी साधलेला हा संवाद अत्यंत महत्त्वाचा मानला जात आहे. या बैठकांमुळे भारताची आधुनिक संरक्षण तंत्रज्ञान क्षेत्रात आत्मनिर्भर बनण्याची आणि मित्र राष्ट्रांसोबतचा व्यापार वाढवण्याची क्षमता अधिक मजबूत होणार आहे.
