नवी दिल्ली (pragatbharat.com) : केंद्रीय मुसळधार उद्योग आणि पोलाद मंत्री एच. डी. कुमारस्वामी यांनी भविष्यातील औद्योगिक प्रगतीसाठी देशातील पोलाद (Steel) उद्योगाने डिजिटल तंत्रज्ञानाचा मोठ्या प्रमाणावर स्वीकार करावा, असे आग्रही आवाहन केले आहे. नवी दिल्ली येथे आयोजित ‘डिजिटलायझेशन इन द स्टील सेक्टर’ (Digitalisation in the Steel Sector) या विषयावरील विशेष ‘चिंतन शिविर’ परिषदेत ते बोलत होते.
जागतिक स्तरावर भारताची मोठी कामगिरी
या परिषदेत मार्गदर्शन करताना मंत्री कुमारस्वामी यांनी भारतीय पोलाद क्षेत्राच्या उत्कृष्ट कामगिरीचे कौतुक केले. २०१८ सालापासून भारत जगातील दुसरा सर्वात मोठा पोलाद उत्पादक देश म्हणून आपले स्थान भक्कमपणे टिकवून आहे, अशी माहिती त्यांनी दिली. आर्थिक वर्ष २०२१-२२ पासून देशातील कच्चे पोलाद (Crude Steel) उत्पादन वार्षिक सुमारे ८ टक्क्यांनी वाढले आहे. तसेच, देशांतर्गत वाढत्या मागणीमुळे तयार पोलादाचा (Finished Steel) वापर तब्बल १३ टक्क्यांनी वाढला आहे, असेही त्यांनी नमूद केले.
AI आणि आधुनिक तंत्रज्ञानावर भर
पोलाद उद्योगाची स्पर्धात्मकता आणि कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी खालील आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करणे आवश्यक असल्याचे केंद्रीय मंत्र्यांनी स्पष्ट केले:
- कृत्रिम बुद्धिमत्ता (AI) आणि मशीन लर्निंग (ML): उत्पादन प्रक्रियेतील त्रुटी कमी करण्यासाठी आणि उत्पादकता वाढवण्यासाठी.
- रोबोटिक्स आणि डिजिटल ट्विन्स (Digital Twins): कारखान्यांमधील अंतर्गत रचना आणि प्रक्रियेचे डिजिटल विश्लेषण करण्यासाठी.
- अॅडव्हान्स अॅनालिटिक्स (Advanced Analytics): यंत्रसामग्रीच्या देखभालीचा आधीच अंदाज (Predictive Maintenance) बांधण्यासाठी, ज्यामुळे खर्च कमी होईल आणि कामगारांची सुरक्षा वाढेल.
या ‘चिंतन शिविरा’चा मुख्य उद्देश पोलाद क्षेत्रातील सर्व प्रमुख भागधारक, सरकारी अधिकारी आणि उद्योगपतींना एकत्र आणून देशाच्या पोलाद क्षेत्राला आधुनिक डिजिटल रूप देण्यासाठी एक मजबूत भविष्याचा रोडमॅप तयार करणे हा आहे.
