नवी दिल्ली (pragatbharat.com) : आज २१ जून रोजी ऐतिहासिक आणि राष्ट्रीय दृष्ट्या अत्यंत महत्त्वाचा दिवस आहे. आजच्याच दिवशी, म्हणजे २१ जून १९४८ रोजी स्वतंत्र भारताचे पहिले आणि एकमेव भारतीय गव्हर्नर जनरल म्हणून महान स्वातंत्र्यसेनानी, मुत्सद्दी नेते चक्रवर्ती राजगोपालाचारी (C. Rajagopalachari) यांनी देशाची सर्वोच्च सूत्रे हाती घेतली होती. स्वतंत्र भारताचे शेवटचे ब्रिटिश गव्हर्नर जनरल लॉर्ड माउंटबॅटन (Lord Mountbatten) यांचा कार्यकाळ संपल्यानंतर हा बहुमान चक्रवर्ती राजगोपालाचारी यांना मिळाला.
स्वातंत्र्यलढ्यातील आणि राजकारणातील अष्टपैलू नेतृत्व : ‘राजाजी’ या नावाने लोकप्रिय असलेले चक्रवर्ती राजगोपालाचारी हे महात्मा गांधींचे खंदे पाठीराखे आणि अत्यंत निष्ठावान सहकारी होते. भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात त्यांनी अनेकदा कारावास पत्करला होता. स्वातंत्र्यपूर्व काळात त्यांनी मद्रास प्रेसिडेन्सीचे मुख्यमंत्री म्हणूनही काम पाहिले होते. त्यांच्या अफाट बुद्धिमत्तेमुळे आणि धोरणात्मक कौशल्यामुळे त्यांना स्वतंत्र भारताच्या सर्वोच्च घटनात्मक पदाची जबाबदारी सोपवण्याचा निर्णय तत्कालीन पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू आणि गृहमंत्री सरदार वल्लभभाई पटेल यांनी घेतला होता. २६ जानेवारी १९५० रोजी भारत पूर्ण प्रजासत्ताक होईपर्यंत ते या पदावर कार्यरत होते.
‘भारतरत्न’ पुरस्काराचे पहिले मानकरी : चक्रवर्ती राजगोपालाचारी हे केवळ एक उत्कृष्ट राजकारणीच नव्हते, तर ते एक उत्तम लेखक, वकील आणि विचारवंतही होते. देशसेवेतील त्यांच्या अतुलनीय योगदानाची दखल घेऊन १९५४ मध्ये भारत सरकारने जेव्हा देशातील सर्वोच्च नागरी पुरस्कार ‘भारतरत्न’ देण्यास सुरुवात केली, तेव्हा हा सर्वोच्च सन्मान मिळवणाऱ्या पहिल्या तीन व्यक्तींमध्ये राजाजींचा समावेश होता. २१ जून १९४८ चा हा ऐतिहासिक क्षण भारताच्या संपूर्ण प्रशासकीय स्वातंत्र्याचे प्रतीक मानला जातो, ज्याची आठवण आजच्या दिवशी देशवासियांकडून केली जात आहे.
