पुणे (pragatbharat.com) : चालू खरीप हंगामाच्या पार्श्वभूमीवर राज्यातील बळीराजासाठी हवामान विभागाकडून अत्यंत दिलासादायक आणि आनंदाची बातमी आली आहे. भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने (IMD) दिलेल्या ताज्या अंदाजानुसार, यावर्षी नैऋत्य मोसमी वारे म्हणजेच मान्सून अंदमान आणि निकोबार बेटांवर वेळेपूर्वी दाखल झाल्यानंतर आता त्याचा पुढचा प्रवास अत्यंत वेगाने सुरू आहे. अनुकूल हवामान आणि अरबी समुद्रातील घडामोडींमुळे यावर्षी महाराष्ट्रात मान्सूनचे आगमन नेहमीच्या वेळेपेक्षा थोडे वेळेपूर्वी किंवा वेळेवर होण्याचे स्पष्ट संकेत मिळाले आहेत.
महाराष्ट्रात कधी होणार मान्सूनचे आगमन? हवामान तज्ज्ञांच्या मते, मान्सून साधारणपणे ७ ते १० जून दरम्यान महाराष्ट्रात (विशेषतः कोकण आणि मुंबईच्या किनारपट्टीवर) धडकतो. यावर्षी बंगालच्या उपसागरात निर्माण झालेल्या हवेच्या कमी दाबाच्या क्षेत्रामुळे मोसमी वारे वेगाने पुढे सरकत आहेत. त्यामुळे जूनच्या पहिल्या आठवड्यातच मान्सून महाराष्ट्राच्या दक्षिण भागात (सिंधुदुर्ग, रत्नागिरी आणि कोल्हापूर) प्रवेश करण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. यामुळे विदर्भ, मराठवाडा आणि पश्चिम महाराष्ट्रातील शेतकऱ्यांनी चालू हंगामातील शेतीकामांना वेग दिला आहे.
यावर्षी पाऊस कसा राहणार? (IMD चा दीर्घकालीन अंदाज) IMD ने आपल्या सुधारित अंदाजात स्पष्ट केले आहे की, यावर्षी देशात आणि विशेषतः महाराष्ट्रात सामान्य किंवा सामान्यापेक्षा जास्त (Above Normal) पाऊस पडण्याची शक्यता तब्बल १०६ टक्के आहे. गेल्या काही वर्षांत ‘एल् निनो’च्या प्रभावामुळे शेतकऱ्यांना दुष्काळाचा सामना करावा लागला होता. मात्र, यावर्षी ‘ला निना’ची परिस्थिती निर्माण होत असल्याने मान्सून सरासरीपेक्षा उत्तम राहील, ज्यामुळे धरणांमधील पाणीसाठा वाढेल आणि शेती पिकांना मोठा फायदा होईल.
कृषी विभागाचे शेतकऱ्यांना महत्त्वाचे आवाहन मान्सून वेळेपूर्वी येण्याचे संकेत असले तरी, राज्य शासनाच्या कृषी विभागाने शेतकऱ्यांना घाईघाईने पेरण्या न करण्याचा सल्ला दिला आहे. जोपर्यंत शेतात किमान ७५ ते १०० मिमी समाधानकारक पाऊस होत नाही आणि जमीन पूर्णपणे ओलसर होत नाही, तोपर्यंत शेतकऱ्यांनी पेरणी करू नये. पुरेशा पावसाअभावी घाईत केलेली पेरणी उलटण्याची (दुबार पेरणी) भीती असते, त्यामुळे हवामानाचा अंदाज घेऊनच पेरणीचे नियोजन करावे, असे आवाहन कृषी तज्ज्ञांनी केले आहे.
